W sprawie likwidacji sowieckich pomników złożono aż pięć projektów uchwał. Trzy z nich były efektem obywatelskiej inicjatywy uchwałodawczej, której autorem był radny Dariusz Matecki, zawierają one podpisy setek mieszkańców Szczecina, który domagają się likwidacji pomników rosyjskiego imperializmu. Zgodnie z ustawą powinny stać się przedmiotem obrad na dzisiejszej sesji Rady Miasta. Tak się jednak nie stało. Czy naruszono przepisy ustawy o samorządzie gminnym?
Obywatelska inicjatywa uchwałodawcza
Temat sowieckich pomników w Szczecinie od dłuższego czasu jest tematem, który dzieli radnych. W tej sprawie przygotowano kilka projektów uchwał, z czego trzy powstały w ramach obywatelskiej inicjatywy uchwałodawczej. Zgodnie z ustawą o samorządzie gminnym, projekty takie powinny stać się przedmiotem obrad gminy na najbliższej sesji po ich złożeniu, jednak nie później niż po upływie 3 miesięcy od złożenia projektu, o czym przypomniał autor trzech inicjatyw Dariusz Matecki.
– Ta końcówka dotycząca 3 miesięcy została tam zawarta tylko i wyłącznie dlatego, żeby nie mrozić projektów obywatelskich – mówił radny. – Wnoszę o to, żeby wszystkie te cztery projekty [jeden autorstwa radnego Leszka Duklanowskiego i trzy będące efektem inicjatyw uchwałodawczych – przyp. red.] były dzisiaj rozpatrywane, ponieważ ustawa mówi wprost – „na najbliższej sesji po złożeniu projektu”. Moje projekty zostały zgłoszone już bezpośrednio po poprzedniej sesji Rady Miasta, więc dzisiejsza sesja jest właściwa do ich rozpatrzenia.
Radny Matecki skomentował na Facebooku: „Tak Piotr Krzystek i jego ludzie traktują głos mieszkańców. Rosyjskie pomniki w dalszym ciągu będą stać w Szczecinie. Cztery projekty uchwał z podpisami mieszkańców Szczecina zostały złożone na ręce przewodniczącej Rady Miasta już prawie miesiąc temu. Zgodnie z ustawą o samorządzie gminnym projekt uchwały zgłoszony w ramach obywatelskiej inicjatywy uchwałodawczej staje się przedmiotem obrad rady gminy na najbliższej sesji po złożeniu projektu. W tym przypadku – powinniśmy obradować nad tymi projektami dzisiaj. Niestety – wszystkie obywatelskie projekty zostały [moim zdaniem] wbrew prawu usunięte z porządku obrad. Dlaczego? Dlaczego koalicja Bezpartyjnych i KO nie chce usunąć rosyjskich pomników? Kieruję w tej sprawie skargę do wojewody. Poprzez zaniechanie naruszono ustawę o samorządzie gminnym. Mieszkańcom Szczecina odebrano jeden z najważniejszych instrumentów społeczeństwa obywatelskiego – inicjatywę uchwałodawczą”
Kiedy głosowanie nad usunięciem sowieckich pomników?
Mimo to, temat nie stał się przedmiotem dzisiejszych obrad. Wszystko dlatego, że Rada Miasta ma wątpliwości co do swojej właściwości w tej kwestii. Mecenas Joanna Martyniuk-Placha oznajmiła, że w sprawie skierowano zapytanie do szczecińskiego Instytutu Pamięci Narodowej. Ta decyzja spotkała się z reakcją radnego Marcina Pawlickiego, który argumentował, że pomnik „Poległym w Walce o Wyzwolenie Dąbia” nie znajduje się na terenie nekropolii, w związku z czym może zostać usunięty, niezależnie od umowy wiążącej Polskę i Rosję.
– Mamy pięć równorzędnych uchwał, które stanowią różnego rodzaju warianty tego samego przedmiotu. Powinniśmy w pierwszej kolejności głosować uchwałę najdalej idącą, a więc uchwałę pana Leszka Duklanowskiego, która obejmuje trzy pomniki – tłumaczyła mecenas.
Tłumaczenie to wydaje się o tyle niewłaściwe, że każda z obywatelskich inicjatyw uchwałodawczych powinna być rozpatrywana indywidualnie i w terminie przewidzianym w ustawie. Radny Dariusz Matecki nie chciał odpuścić sprawy możliwego naruszenia prawa przez Przewodniczącą Rady Miasta i zapowiedział złożenie skargi do wojewody na działalność Rady Miasta, po czym sesja została przerwana. Po wznowieniu obrad, pod koniec sesji, kiedy każdy radny może wygłosić tzw. „wolne wnioski”, radny Matecki zgłosił się do wypowiedzi. Przewodnicząca Rady Miasta Renata Łażewska próbowała jednak zakończyć sesję i uniemożliwić zabranie głosu radnemu. Nie tak wyglądają demokratyczne standardy.
Czy należy usunąć sowieckie pomniki ze Szczecina?
Przeprowadziliśmy ankietę „Czy pomniki ku czci „wyzwolicieli” powinny zostać usunięte z przestrzeni miejskiej?„ na naszej stronie na Facebooku. Większość mieszkańców miasta opowiedziała się za ich usunięciem!
