Przeżył dwie wojny światowe i wojnę polsko – bolszewicką. Umarł, bo uwierzył w komunistyczne kłamstwa o amnestii. 16 kwietnia 1952 roku Sąd Wojewódzki dla m.st. Warszawy skazał generała Augusta Emila Fieldorfa „Nila” na karę śmierci przez powieszenie.
Wojskowy żywot „Nila”
August Emil Fieldorf „Nil” był jednym z tych Polaków, którzy całe życie spędzili na wojnie. Urodził się 20 marca 1895 roku w Krakowie, czyli na terytorium zaboru austriackiego (wówczas austro – węgierskiego). Podczas I wojny światowej zgłosił się na ochotnika do Legionów Polskich, brał udział w wojnie polsko – bolszewickiej, a w 1939 roku walczył w kampanii wrześniowej.
Po rozbiciu jego pułku udało mu się – nie bez problemów – przedostać do Francji, gdzie tworzyła się polska armia. Francja skapitulowała, a „Nil” wyjechał do Anglii. Tam został mianowany pierwszym emisariuszem Rządu i Naczelnego Wodza i oddelegowany do kraju. Po podróży przez Afrykę, Stambuł, Belgrad i Budapeszt, dotarł do Warszawy.
W Polsce został dowódcą Kedywu KG AK. To on stał za rozkazem likwidacji m.in. generała SS Franza Kutschery, zwanego katem Warszawy. W kwietniu 1944 miał zająć się stworzeniem tajnej organizacji „Niepodległość” o kryptonimie NIE, która miała działać w warunkach przyszłej okupacji sowieckiej. Przez kilka miesięcy pełnił też funkcję zastępcy dowódcy AK.
Wiara w amnestię
Generał przeżył tę, kolejną już w jego życiu, wojnę. Co prawda w marcu 1945 roku został aresztowany przez NKWD, ale posiadał sfałszowane dokumenty i nikt go nie rozpoznał. Wywieziono go do obozu pracy na Uralu, skąd powrócił w październiku 1947 roku.
Przez kilka lat żył pod zmienionym nazwiskiem, jednak nie chciał dłużej się ukrywać i skusiła go wizja amnestii. Spokojnej starości jednak nie doczekał, bo jakiś czas po ujawnieniu został zatrzymany przez UB. Poddawano go torturom, jednak stanowczo odmawiał współpracy.
Prokuratura zarzucała Fieldorfowi m.in. zwalczanie partyzantki radzieckiej, „lewicowych podziemnych grup niepodległościowych” i „obywateli narodowości żydowskiej na terenie woj. białostockiego, nowogródzkiego i lubelskiego”. Podczas procesu wykorzystano wymuszone torturami zeznania dwóch podwładnych „Nila”. 16 kwietnia 1952 roku August Emil Fieldorf został skazany na karę śmierci przez powieszenie. Niechlubny wyrok wydała sędzia Sądu Wojewódzkiego dla m.st. Warszawy Maria Gurowska. Sąd Najwyższy na posiedzeniu tajnym zatwierdził wyrok w składzie sędziowskim: Emil Merz, Gustaw Auscaler i Igor Andrejew. Nie skorzystano też z prawa łaski.
Generał „Nil” został stracony 24 lutego 1953 roku o godz. 15.00 w więzieniu Warszawa-Mokotów przy ul. Rakowieckiej. Prawdopodobnie spoczął na Powązkach Wojskowych.
Polecamy także:
- Szczecin: Policja zajęła się sprawą „Kamerzysty”
- Słodkie kotki i pieski zachęcające do wspierania aborcji?
