Choć w tym roku 26 grudnia wypada w niedzielę, co oznacza, że w Kościele Katolickim wspomina się Świętą Rodzinę z Nazaretu – Jezusa, Maryję i Józefa (pierwsza niedziela po Bożym Narodzeniu), to do tej daty przypisane jest święto świętego Szczepana. Był on pierwszym chrześcijańskim męczennikiem.
Czczony zarówno w Kościele Katolickim, jak i Prawosławnym, Szczepan z pochodzenia był Żydem i żył w I wieku. Kiedy Apostołowie po Zesłaniu Ducha Świętego zaczęli głosić Ewangelię, trafiała ona w pierwszej kolejności zarówno do hebrajczyków (konserwatywnych Żydów), jak i do hellenistów. Helleniści to żydzi mieszkający poza Izraelem w diasporze, bądź tacy, którzy powrócili spoza granic do Izraela. Posługiwali się oni inną kulturą i językiem (greką), mieli własne synagogi i korzystali z innego tłumaczenia Biblii (Septuaginty)
Stworzenie wspólnoty z dwóch różnych grup społecznych, podobnie jak dzisiaj, nie było łatwe. Początek 6 rozdziału Dziejów Apostolskich opisuje konflikt w pierwszym Kościele – hebrajscy chrześcijanie w swojej służbie charytatywnej mieli zaniedbywać hellenistyczne wdowy (kobiety, które nie były pod opieką żadnego mężczyzny). Sprawa trafiła przed grono Dwunastu Apostołów. Ustalili oni wtedy, że pierwszym zadaniem Apostołów jest głoszenie Słowa, nie – obsługiwanie stołów (czyli diakonia – pomoc/służba). W ten sposób nie tyle oddzielono instytucję Diakonów od Apostołów, ale ustanowiono zwierzchników nad hellenistami tak, jak Apostołowie byli zwierzchnikami grupy hebrajczyków. Oczywiście, nic nie wychodziło poza jurysdykcję Apostołów.
Szczepan nauczał w synagogach, co stało się przyczyną sporu z członkami jednej z nich. Diakon podważył rolę prawa mojżeszowego i rolę świątyni, co dla ortodoksyjnych wyznawców judaizmu było poważnym wykroczeniem. Relatywizował Torę – taka praktyka była znana wśród hellenistów, którzy byli bardziej elastyczni kulturowo (co w niedalekiej przyszłości pozwoli im ponieść Ewangelię dalej – do pogan). Cały wywód Szczepana przed Sanchedrynem prowadzi do konkluzji, że Bóg nie mieszka w świątyni. Za te słowa Szczepan zostaje ukamienowany w ramach samosądu (bez procesu). Obraz męczeństwa Szczepana nawiązuje do męczeństwa Chrystusa – słowa, które wypowiada, śmierć poza murami miasta – opis męki Diakona ma upodobnić go do jego Pana.
Po śmierci Szczepana wybuchło prześladowanie wśród hellenistycznych judeochrześcijan, którzy się rozproszyli, niosąc ze sobą Ewangelię. Nieprzypadkowo więc Kościół wspomina Szczepana zaraz po Bożym Narodzeniu. Śmierć diakona jest bezpośrednią konsekwencją wiary w przyjście na świat Syna Bożego. Przypomina nam to, że Święta, które właśnie przeżywamy, są nie tylko wzruszającą opowieścią o rodzinie, ale także początkiem większej historii – historii zbawienia świata przez niewinną krew. Święty Szczepan jest patronem: diakonów, kamieniarzy, murarzy, krawców, stolarzyoraz bednarzy.
Polecamy także:
O małżeńskiej formacji z Agnieszką i Przemkiem Gazińskimi
Świętowanie w Domowym Kościele
