8 marca przy okazji świętowania Dnia Kobiet odbyła się w Ministerstwie Sprawiedliwości konferencja poświęcona omówieniu skutków obowiązywania nowych regulacji prawnych z zakresu przeciwdziałania przemocy w rodzinie. 100 dni temu weszła w życie ustawa antyprzemocowa, której celem jest niesienie natychmiastowej i skutecznej pomocy ofiarom przemocy.
Na przestrzeni ostatnich lat kobiety w Polsce skarżyły się, że nie uzyskiwały właściwej pomocy ze strony państwa. Były same wobec oprawców używających przemocy fizycznej. Dzięki ustawie antyprzemocowej, którą przygotowało Ministerstwo Sprawiedliwości są dużo lepiej chronione – powiedział Minister Sprawiedliwości Prokurator Generalny Zbigniew Ziobro.
Obecny na konferencji Podsekretarz Stanu dr Marcin Romanowski wskazał, iż według danych GUS-u 80% ofiar przemocy domowej stanowią kobiety.
Ustawa antyprzemocowa. Co zmienia?
Przypomnijmy. Dzięki nowym rozwiązaniom pomoc trafia do ofiar natychmiast, a nie po paru tygodniach jak miało to często miejsce przed wejściem w życie ustawy. Nowe przepisy przekazują policji nowe narzędzie, dzięki któremu sprawca przemocy fizycznej, zagrażającej życiu lub zdrowiu domowników, musi bezzwłocznie opuścić mieszkanie. Policja wydaje wobec sprawcy nakaz opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania oraz dwutygodniowy zakaz zbliżania się do ofiary z możliwością przedłużenia tego czasu. Policja jest także zobowiązana do regularnego sprawdzania, czy sprawca przemocy stosuje się do tych sankcji. Taki nakaz lub zakaz ma natychmiastową skuteczność i można je stosować łącznie. Funkcjonariusz może skutecznie wyegzekwować opuszczenie mieszkania przez prześladowcę zarówno w czasie interwencji, na którą został skierowany, jak i w sytuacji, gdy pozyska informacje o niepokojących zdarzeniach od ofiary przemocy. Niezastosowanie się oprawcy do wydanego zakazu lub nakazu grozi nałożeniem grzywny, karą aresztu lub ograniczeniem wolności.
Bardzo ważną i pozytywną zmianą są także przepisy traktujące o małoletnich. Funkcjonariusz nakładający nakaz eksmisji lub zakaz kontaktowania się ocenia ryzyko zagrożenia życia lub zdrowia odrębnie wobec dziecka i wobec osoby dorosłej. Ponadto, gdy dom w którym pojawia się przemoc zamieszkuje też osoba małoletnia o zgłoszeniu przestępstwa powiadomiony zostaje także właściwy miejscowo sąd opiekuńczy.
W razie konieczności egzekwowanie opuszczenia mieszkania przez sprawcę przemocy odbywa się za pomocą użycia środków przymusu.
Opuszczenie domu przez oprawcę, a nie ofiarę
Podsekretarz Stanu Marcin Romanowski przytoczył historie Pani Anity będącej matką dwójki dzieci. Kobieta uciekała z domu wraz z dziećmi przed agresywnym i nadużywającym alkoholu mężem. Wracała do domu dopiero wtedy, gdy pijany mąż zasnął.
Ustawa antyprzemocowa weszła w życie 30 listopada 2020 r. Gdy przed Świętami Bożego Narodzenia mąż Pani Anity znów wszczął awanturę, tym razem poszkodowana kobieta nie musiała uciekać z mieszkania. To oprawca musiał natychmiast opuścić wspólnie zamieszkiwany lokal. Dzięki nowym regulacjom, interweniujący policjanci wydali też wobec mężczyzny zakaz zbliżania się do żony i dzieci.
Pani Anita złożyła wniosek o przedłużenie zakazu zbliżania się oprawcy do rodziny oraz zgłosiła się do najbliższego Ośrodka Pomocy Pokrzywdzonym Przestępstwem, gdzie uzyskała bezpłatne wsparcie prawne i materialne. Prawnik przygotował m.in. pozew o alimenty wraz z wnioskiem o zabezpieczenie roszczeń.
Skuteczna izolacja oprawców
W okresie obowiązywania ustawy antyprzemocowej blisko 800 domowych oprawców zostało skutecznie odizolowanych od swoich ofiar. 564 otrzymało nakaz opuszczenia mieszkania wraz z zakazem zbliżania się do niego, w 128 przypadkach wydano sam zakaz zbliżania się do mieszkania, a w 84 – sam nakaz jego opuszczenia.
Dzięki nowej ustawie wszystkie zgłoszenia dotyczące przemocy są traktowane przez policję jako pilne. Średni czas oczekiwania na przyjazd patrolu to 7-15 minut. Po około godzinie winny przemocy opuszcza mieszkanie.
96,6 proc. wydanych nakazów dotyczyło przemocy stosowanej przez mężczyzn, a tylko 3,4 proc.– przez kobiety.
Ośrodki Pomocy
Ofiary przestępstwa mogą skorzystać z bezpłatnej pomocy prawnej, psychologicznej i materialnej świadczonej przez Ośrodki Pomocy, które działają dzięki dofinansowaniu ze środków Funduszu Sprawiedliwości otrzymanych z Ministerstwa Sprawiedliwości. Pokrzywdzeni mogą skorzystać z profesjonalnej, bezpłatnej pomocy z zakresu prawa i psychologii, niezależnie od tego jaki mają status materialny. Na terenie naszego kraju działa aż 370 takich Ośrodków.
W ciągu 100 dni obowiązywania ustawy antyprzemocowej do ośrodków Funduszu zgłosiło się 2198 nowych osób w związku z przemocą w rodzinie. Łącznie w tym okresie ośrodki Funduszu udzieliły wsparcia ponad 11 500 osobom poszkodowanym przemocą domową.
Więcej o Ośrodkach Pomocy dowiesz się TUTAJ
